در بسیاری از موارد، واردکنندگان به دلیل حجم بالای کالا، محدودیت فضای گمرک، نیاز به شرایط خاص نگهداری یا مشکلات عملیاتی، امکان نگهداری کالا در انبارهای گمرکی را ندارند. ماده ۳۱ قانون امور گمرکی یک راهکار قانونی دیگر پیش‌بینی کرده است که عبارت است از امکان انتقال کالای گمرک نشده به انبارها و سردخانه‌های عمومی رسمی، با موافقت گمرک.
مفهوم اصلی ماده ۳۱ چیست؟
براساس این ماده، گمرک می‌تواند با انتقال کالاهای گمرک نشده به انبارها و سردخانه‌های عمومی رسمی (غیر از انبارهای گمرکی) موافقت کند. یعنی کالا پس از ورود به کشور، در حالی که هنوز تشریفات گمرکی آن انجام نشده است، می‌تواند با اجازه گمرک به یک انبار یا سردخانه عمومی مورد تأیید منتقل شود.
انبار و سردخانه عمومی رسمی چیست؟
منظور از انبارها و سردخانه‌های عمومی رسمی، مراکزی هستند که فعالیت آنها قانونی و ثبت‌شده است، مجوزهای لازم برای نگهداری کالا را دارند و امکان کنترل کالا توسط گمرک وجود دارد. این نوع انبارها برای کالاهایی که نیاز به شرایط ویژه نگهداری دارند اهمیت زیادی دارند، مانند؛ مواد غذایی، کالاهای فاسدشدنی، محصولات کشاورزی، دارو و مواد اولیه دارویی و کالاهای حساس به دما
شرایط انتقال کالا به انبار عمومی رسمی
برای انتقال کالا، معمولاً موارد زیر اهمیت دارد:
۱- موافقت گمرک: انتقال کالا بدون اجازه گمرک امکان‌پذیر نیست.
۲- گمرک نشده بودن کالا: کالا هنوز باید تحت کنترل گمرکی باشد.
۳- رعایت مقررات نگهداری: انبار یا سردخانه باید شرایط لازم برای حفظ کالا را داشته باشد.
۴- امکان کنترل و بازرسی: گمرک باید بتواند موجودی و وضعیت کالا را بررسی کند.
مقررات فصل انبارهای اختصاصی شامل چه مواردی می‌شود؟
ماده ۳۱ بیان می‌کند؛ مقررات فصل مربوط به انبارهای اختصاصی، درباره انبارها و سردخانه‌های عمومی رسمی نیز اجرا می‌شود. بنابراین بسیاری از قواعدی که در مواد قبل بیان شد، مانند کنترل گمرک، لزوم انجام تشریفات برای خروج کالا، مسئولیت نگهداری کالا و کنترل موجودی و اسناد، در مورد این انبارها نیز کاربرد دارد.
کاربرد عملی ماده ۳۱ برای واردکنندگان
فرض کنید یک شرکت، ۲۰ کانتینر مواد غذایی وارد کرده، گمرک بندر ظرفیت کافی برای نگهداری ندارد و کالا نیازمند سردخانه است. شرکت می‌تواند با موافقت گمرک، کالا را به یک سردخانه عمومی رسمی منتقل کند تا کالا فاسد نشود، هزینه‌های توقف کاهش یابد و امکان انجام تشریفات گمرکی فراهم شود.
اشتباهات رایج درباره ماده ۳۱
- اشتباه اول: تصور آزاد بودن کالا پس از انتقال: انتقال به انبار عمومی رسمی به معنی ترخیص کالا نیست.
- اشتباه دوم: خروج کالا بدون مجوز گمرک: کالا همچنان تحت کنترل گمرکی است.
- اشتباه سوم: بی‌توجهی به مسئولیت نگهداری: صاحب کالا و مسئول انبار باید شرایط نگهداری مناسب را رعایت کنند.
- اشتباه چهارم: استفاده از انبارهای فاقد مجوز: تنها انبارها و سردخانه‌های رسمی و مورد قبول گمرک مشمول این ماده هستند.
نکته کلیدی برای فعالان تجارت خارجی
ماده ۳۱ یک ابزار تسهیل‌کننده برای جلوگیری از رسوب کالا و حفظ کیفیت کالاهای حساس است، اما انتقال کالا به انبار عمومی رسمی، کنترل گمرکی را از بین نمی‌برد و کالا تا زمان ترخیص همچنان تحت مقررات گمرکی باقی می‌ماند.
متن ماده ۳۱ قانون امور گمرکی
گمرک می‌تواند با انتقال کالای گمرک نشده به انبارها و سردخانه‌های عمومی رسمی، غیر از انبارهای گمرکی، موافقت نماید. مقررات این فصل شامل انبارها و سردخانه‌های عمومی رسمی نیز می‌باشد.
