قبل از خرید و حمل، باید کالا را از نظر ریسک ترخیص ارزیابی کنید؛ چون بعضی کالاها از نظر تجاری جذاباند ولی در گمرک با توقف، مجوز یا اختلاف ارزش مواجه میشوند.
یک روش عملی: به کالا امتیاز بدهید
مدل امتیازدهی ریسک ترخیص (۰ تا ۱۰۰)
هرچه امتیاز ریسک بالاتر باشد، احتمال دردسر بیشتر است.
۱) وضعیت مجاز بودن کالا (۲۰ امتیاز)
ریسک پایین:
- کالا در گروه مجاز
- سابقه واردات زیاد دارد
امتیاز ریسک: ۰ تا ۵
ریسک بالا:
- مشروط
- نیازمند مجوز خاص
- محدودیت وارداتی
امتیاز ریسک: ۱۵ تا ۲۰
۲) پیچیدگی HS Code (۱۵ امتیاز)
کمریسک:
- تعرفه مشخص
- شرح کالا واضح
- واردات مشابه زیاد
مثال: یک ماده اولیه مشخص با گرید معلوم
پرریسک:
- چند HS Code نزدیک
- کالا ترکیبی
- دستگاه با قطعات متعدد
۳) نیاز به مجوزها (۲۰ امتیاز)
ریسک کم: بدون مجوز یا مجوز ساده
ریسک متوسط: استاندارد یا کنترل کیفیت
ریسک بالا: چند مجوز همزمان
مثلاً: بهداشت، قرنطینه، استاندارد و مجوز تخصصی
۴) سابقه ترخیص کالا (۱۵ امتیاز)
سؤال: آیا همین کالا قبلاً وارد شده؟ اگر شرکتهای متعدد این کالا را وارد کردهاند و رویه مشخص دارد، ریسک کمتر است. اگر کالای جدید است و سابقه کمی دارد، ریسک بیشتر است.
۵) احتمال اختلاف ارزش (۱۵ امتیاز)
ریسک بالا وقتی است که قیمت فاکتور خیلی پایین باشد، برند خاص باشد، کالای لوکس باشد یا قیمت جهانی نوسان شدید داشته باشد.
۶) حساسیت ارزی و ثبت سفارش (۱۵ امتیاز)
بررسی؛ امکان ثبت سفارش، روش تأمین ارز و محدودیتهای گروه کالا
کالایی ممکن است از نظر گمرکی آزاد باشد اما از نظر ارز مشکل داشته باشد.
جدول نمونه
|
کالا |
ریسک تقریبی |
|
مواد اولیه صنعتی شناختهشده |
کم تا متوسط |
|
قطعات یدکی مشخص |
متوسط |
| ماشینآلات کامل |
متوسط تا زیاد |
| کالاهای دارای استاندارد اجباری |
متوسط |
| کالاهای پزشکی/غذایی |
زیاد |
|
کالاهای لوکس یا برنددار |
زیاد |
چکلیست قبل از حمل
قبل از اینکه فروشنده کالا را ارسال کند، باید؛
- HS Code قطعی شده
- امکان ثبت سفارش بررسی شده
- مجوزها مشخص شده
- سابقه ترخیص بررسی شده
- ارزش تقریبی گمرکی مشخص شده
- هزینه توقف احتمالی محاسبه شده
- اسناد فروشنده کنترل شده
نشانههای یک کالای مناسب برای واردات اول
برای ایجاد سابقه کارت بازرگانی معمولاً بهتر است موارد زیر را داشته باشد:
- HS Code واضح
- تولیدکننده معتبر
- بدون مجوزهای متعدد
- فروش سریع
- ارزش قابل کنترل
- سابقه واردات در ایران
